Τον νέο Κώδικα Αυτοδιοίκησης παρουσίασε ο υπουργός Εσωτερικών, Θοδωρής Λιβάνιος, κατά τη διάρκεια της κοινής συνεδρίασης της ΚΕΔΕ και της ΕΝΠΕ, δίνοντας έμφαση στις ουσιαστικές αλλαγές που φέρνει στο εκλογικό σύστημα ανάδειξης δημάρχων και περιφερειαρχών. Όπως διευκρίνισε, στόχος της αναμόρφωσης είναι η ενοποίηση και ο εκσυγχρονισμός των πολυάριθμων νομοθετημάτων που διέπουν την Αυτοδιοίκηση — νομοθετήματα που υπερβαίνουν τα χίλια σε αριθμό και σε αρκετές περιπτώσεις χρονολογούνται πριν από έξι δεκαετίες, καθιστώντας επιτακτική την επικαιροποίησή τους.
Ο υπουργός επισήμανε ότι ο νέος Κώδικας δεν επιφέρει αλλαγές στα διοικητικά όρια ή στον αριθμό των Δήμων και Περιφερειών. Αντιθέτως, αποτελεί ένα λειτουργικό εργαλείο για την αποδοτικότερη οργάνωση των τοπικών και περιφερειακών αρχών, στοχεύοντας στην αντιμετώπιση προβλημάτων που προκαλούνται από την πολυνομία.
Ο νέος Κώδικας θα διαρθρώνεται σε τέσσερα βασικά βιβλία:
- Εκλογικό Σύστημα
- Διακυβέρνηση και Εποπτεία
- Αρμοδιότητες
- Οικονομική Διαχείριση Δήμων και Περιφερειών
Παράλληλα, προβλέπεται η επανακατηγοριοποίηση των Δήμων (ορεινοί, ημιορεινοί, μητροπολιτικοί) ώστε να ανταποκρίνονται αποτελεσματικότερα στις ανάγκες των τοπικών κοινωνιών.
Σχετικά με τις εκλογές, ο νέος νόμος εισάγει τη δυνατότητα εκλογής δημάρχων και περιφερειαρχών από τον πρώτο γύρο, σε μία μόνο Κυριακή, ενώ θεσμοθετείται και η ηλεκτρονική ψηφοφορία, με στόχο την απλούστευση και επιτάχυνση της διαδικασίας.
Βασικές αρχές είναι:
Ηλεκτρονική ψηφοφορία για όποιον την επιθυμεί για την ανάδειξη δημάρχων και περιφερειαρχών, δημοτικών και περιφερειακών συμβούλων.
Ανάλογα με τον αριθμό μελών συμβούλων, 1,2 ή 3 δημοτικοί σύμβουλοι μπορεί αν εκλέγονται άνευ σταυρό. Στις περιφέρειες υποχρεωτικά 2 ή 3.
Κατάργηση εκλογικών περιφερειών για την ανάδειξη δημοτικών συμβούλων.
Ενιαίο παράβολο συνδυασμών για υποβολή υποψηφιότητας ανάλογα με τον πληθυσμό κάθε ΟΤΑ ανεξαρτήτως αριθμού υποψηφίων.
Κατάργηση αποσπάσεων στον τόπο εκλογής δημοσίων υπαλλήλων.
Απλοποίηση κωλύματος λόγω οφειλών.
Επικαιροποίηση κωλυμάτων και ασυμβιβάστων αιρετών.
Ο νέος νόμος θα δίνει απόλυτη πλειοψηφία σε όποιον εκλεγεί καθώς θα παίρνει τα 3/5 των εδρών στα περιφερειακά και δημοτικά συμβούλια. Επίσης, προβλέπει αυξημένη δημοκρατική νομιμοποίηση του δημάρχου και του περιφερειάρχη.
Στόχος είναι πριν την διακοπή της Βουλής για θερινές διακοπές να έχει ψηφιστεί ο νέος νόμος για τη λειτουργία της αυτοδιοίκησης.
