Νέα προσπάθεια για να ξεμπλοκάρει το Επιχειρηματικό Πάρκο Φυλής φαίνεται να προετοιμάζει η κυβέρνηση, μετά το ναυάγιο του προηγούμενου διαγωνισμού, με το οικονομικό μοντέλο του έργου να βρίσκεται πλέον στο επίκεντρο.
Το βασικό ζητούμενο είναι να καταστεί η επένδυση πιο ελκυστική για τους ιδιώτες, με την κυβέρνηση να εξετάζει, σύμφωνα με πληροφορίες, μεγαλύτερη χρηματοδοτική συμμετοχή του Δημοσίου, ώστε να μειωθεί το επενδυτικό ρίσκο.
Σύμφωνα με ρεπορτάζ που δημοσιεύθηκε στα «ΝΕΑ», το υπουργείο Υποδομών και Μεταφορών, σε συνεργασία με το υπουργείο Περιβάλλοντος και Ενέργειας, αναζητεί νέο μοντέλο χρηματοδότησης και ανάπτυξης, μετά την αποτυχία του πρόσφατου διαγωνισμού, στον οποίο δεν κατατέθηκε ούτε μία δεσμευτική προσφορά.
Η εξέλιξη αυτή αποτελεί ουσιαστικά ένα μήνυμα ότι το μοντέλο που είχε επιλεγεί αρχικά δεν αποδείχθηκε αρκετά ελκυστικό για την αγορά. Παρά το έντονο ενδιαφέρον που είχε καταγραφεί στην πρώτη φάση της διαδικασίας και τη συμμετοχή ισχυρών επενδυτικών σχημάτων του κλάδου των logistics, κανένα από αυτά δεν προχώρησε στην υποβολή δεσμευτικής προσφοράς.
Έτσι, η κυβέρνηση καλείται πλέον να επανασχεδιάσει το εγχείρημα και κυρίως να βρει έναν τρόπο ώστε να περιοριστεί το οικονομικό βάρος και το ρίσκο για τον ιδιώτη επενδυτή.
Σύμφωνα με το ρεπορτάζ, στις συζητήσεις βρίσκεται η πιθανότητα μεγαλύτερης συμμετοχής του κράτους στη χρηματοδότηση του έργου μέσω του Προγράμματος Δημοσίων Επενδύσεων, σε συνδυασμό με τη χρήση ευρωπαϊκών πόρων. Μια τέτοια επιλογή θα μπορούσε να μειώσει σημαντικά το επενδυτικό ρίσκο και να δημιουργήσει πιο ελκυστικές συνθήκες για την αγορά.
Ωστόσο, η λύση δεν είναι απλή. Το Ταμείο Ανάκαμψης, από το οποίο χρηματοδοτήθηκαν πολλές μεγάλες υποδομές, έχει ολοκληρώσει τον κύκλο του, ενώ η ένταξη ενός τόσο μεγάλου έργου στο Πρόγραμμα Δημοσίων Επενδύσεων προϋποθέτει υψηλή πολιτική προτεραιότητα και την εξασφάλιση των απαραίτητων δημοσιονομικών πόρων.
Παρά τα εμπόδια, παράγοντες της αγοράς εκτιμούν ότι η συγκυρία μπορεί να ευνοεί μια τέτοια απόφαση, καθώς η ευρύτερη περιοχή του Δήμου Φυλής βρίσκεται ήδη στο επίκεντρο του κυβερνητικού σχεδιασμού, κάτι που φαίνεται και από την πρόθεση για δημιουργία των φοιτητικών εστιών του Πανεπιστημίου Δυτικής Αττικής.
Σύμφωνα με τις ίδιες πληροφορίες, βρίσκονται ήδη σε εξέλιξη επαφές ανάμεσα στον Δήμο Φυλής και τα συναρμόδια υπουργεία, με αντικείμενο τη διαμόρφωση ενός νέου οικονομικού μοντέλου που θα μπορεί να καταστήσει το έργο βιώσιμο τόσο για το Δημόσιο όσο και για τους ιδιώτες επενδυτές. Το ζητούμενο είναι να δημιουργηθεί ένα σχήμα που θα επιτρέπει στο έργο να προχωρήσει, χωρίς οι οικονομικές υποχρεώσεις και το κόστος χρηματοδότησης να λειτουργούν αποτρεπτικά για τους υποψήφιους επενδυτές.
Γιατί το έργο θεωρείται κομβικό
Το Επιχειρηματικό Πάρκο Φυλής φαίνεται ότι δεν αποτελεί απλώς μία ακόμη επένδυση στον χώρο των logistics ή τουλάχιστον δεν είναι μόνο αυτός ο τρόπος με τον οποίο το “βλέπουν” οι κυβερνώντες. Η υλοποίησή του συνδέεται άμεσα με τον ευρύτερο σχεδιασμό για τη σταδιακή απομάκρυνση επιχειρήσεων από τον Ελαιώνα, μια περιοχή που επί δεκαετίες αντιμετωπίζει προβλήματα λόγω βιομηχανικών χρήσεων, εγκαταλελειμμένων εγκαταστάσεων, κυκλοφοριακής συμφόρησης και περιβαλλοντικής υποβάθμισης.
Η μετεγκατάσταση των επιχειρήσεων στη Φυλή θεωρείται παράλληλα σημαντική προϋπόθεση για την κυκλοφοριακή ανακούφιση του Κηφισού, αλλά και για την ουσιαστική πολεοδομική αναγέννηση του Ελαιώνα, μιας περιοχής στρατηγικής σημασίας για την Αθήνα. Σε κάθε περίπτωση, ένα από τα βασικά ζητήματα που αναδεικνύονται μετά το ναυάγιο του διαγωνισμού είναι οι οικονομικοί όροι που είχαν τεθεί.
Σύμφωνα με το ρεπορτάζ των «ΝΕΩΝ», το οικονομικό πλαίσιο της παραχώρησης προέβλεπε για τον ανάδοχο:
- εφάπαξ τίμημα (upfront fee) 8,9 εκατ. ευρώ,
- εγγυημένο ετήσιο μίσθωμα 2,5 εκατ. ευρώ από το δεύτερο έτος,
- καθώς και ποσοστό 6% επί των εσόδων από τη λειτουργία του πάρκου.
Στελέχη της αγοράς των logistics θεωρούν ότι ο συγκεκριμένος συνδυασμός υποχρεώσεων καθιστούσε δύσκολη την επένδυση, ιδιαίτερα σε μια περίοδο κατά την οποία το κόστος χρηματοδότησης παραμένει αυξημένο, τα επιτόκια υψηλά και η αγορά ακινήτων χαρακτηρίζεται από αβεβαιότητα.
Χαρακτηριστικό είναι ότι ακόμη και εταιρείες με ισχυρή παρουσία στον κλάδο, όπως η Goldair Cargo, που είχαν εκδηλώσει αρχικό ενδιαφέρον, τελικά δεν προχώρησαν στην τελική φάση της διαδικασίας.
Οι αντιδράσεις του κόσμου
Πέρα από το οικονομικό σκέλος, το έργο εξακολουθεί να προκαλεί προβληματισμούς και σε τοπικό επίπεδο, καθώς δεν είναι λίγοι οι κάτοικοι του Δήμου Φυλής που έχουν εκφράσει ανησυχίες για το ενδεχόμενο δημιουργίας ενός μεγάλου επιχειρηματικού και διαμετακομιστικού κέντρου σε μια περιοχή που ήδη φιλοξενεί σημαντικές περιβαλλοντικές υποδομές και δραστηριότητες, με κυριότερη τη λειτουργία του Χώρου Υγειονομικής Ταφής Απορριμμάτων. Οι ανησυχίες αφορούν κυρίως την πιθανή αύξηση της κυκλοφορίας βαρέων οχημάτων, την ατμοσφαιρική ρύπανση, τον θόρυβο και τη συνολική επιβάρυνση της ποιότητας ζωής. Για τον λόγο αυτό, τοπικοί φορείς ζητούν σαφείς περιβαλλοντικές εγγυήσεις πριν από οποιαδήποτε νέα διαδικασία για την υλοποίηση του έργου.
Το επόμενο διάστημα αναμένεται να ξεκαθαρίσει εάν η κυβέρνηση θα επιλέξει τελικά μια πιο ενεργή χρηματοδοτική συμμετοχή, προκειμένου να καταστήσει το έργο επενδυτικά βιώσιμο, ή εάν θα επιχειρηθεί εκ νέου η προσέλκυση ιδιωτών με ηπιότερους οικονομικούς όρους.
Σε κάθε περίπτωση, το Επιχειρηματικό Πάρκο Φυλής φαίνεαι ότι βρίσκεται ξανά στο επίκεντρο του σχεδιασμού.
Και πλέον, μετά το άγονο αποτέλεσμα του προηγούμενου διαγωνισμού, το κρίσιμο ερώτημα δεν είναι μόνο ποιος ιδιώτης θα αναλάβει το έργο, αλλά πόσο και με ποιον τρόπο θα συμμετάσχει το Δημόσιο ώστε να περιοριστεί το επενδυτικό ρίσκο και να γίνει ξανά εφικτή η υλοποίηση ενός έργου που αποτελεί μέρος ενός ευρύτερου σχεδίου που συνδέει τη Δυτική Αττική, την ανάπλαση του Ελαιώνα, την αναδιοργάνωση των εμπορευματικών μεταφορών και τη δημιουργία οργανωμένων επιχειρηματικών υποδομών.
