spot_img

Αγία Παρασκευή – “Δεσπόζει” η παρουσία της στη Χασιά

Ημερομηνία:

Κοινοποιήση:

Για πολλούς, ένα από τα πλέον «αξιοπερίεργα» στον ευρύτερο χώρο της Φυλής, είναι η παρουσία τεσσάρων εκκλησιών της Αγίας Παρασκευής. Τρεις εξ’ αυτών βρίσκονται στα βουνά της Πάρνηθας και μία εντός του οικισμού της Χασιάς. Όπως θα δούμε ωστόσο, τίποτα το «περίεργο» δεν υπάρχει στον ομολογουμένως μεγάλο αριθμό ναών αφιερωμένων στην Αγία Παρασκευή, καθώς δύο πειστικές εξηγήσεις δικαιολογούν απόλυτα αυτό το γεγονός.

Κατά τις περιόδους εμφάνισης λοιμωδών ασθενειών (χολέρα, πανώλη) στην Αθήνα ή και στην ευρύτερη περιοχή της Αττικής, οι κάτοικοι κατέφευγαν σε απομονωμένα μέρη προκειμένου να προφυλαχθούν από τις μολυσματικές, μεταδοτικές ασθένειες, που κατά καιρούς είχαν στερήσει τη ζωή σε χιλιάδες Αθηναίους. Έτσι λοιπόν, η πιο εύκολη και σίγουρη λύση, ήταν να κατευθυνθούν στα πιο κοντινά αθηναϊκά βουνά, κυρίως στην Πεντέλη και την Πάρνηθα. Ως γνωστόν, η Αγία Παρασκευή θεωρείται ότι προστατεύει από τις αρρώστιες και έτσι το κτίσιμο μιας εκκλησίας προς τιμήν της, γέμιζε με δύναμη και αισιοδοξία τους πιστούς σε εκείνους τους δύσκολους καιρούς.

Παράλληλα, στα βουνά της Πάρνηθας οι περισσότεροι βοσκοί, λόγω των κακουχιών εξασθενούσαν σωματικά σε σχετικά νεαρή (για τα σημερινά δεδομένα) ηλικία· μια από τις συνηθέστερες παθήσεις ήταν η κακή όραση, ή σε κάποιες περιπτώσεις ακόμα και η τύφλωση. Η Αγία Παρασκευή λοιπόν, ως προστάτιδα των παθήσεων των ματιών και πάλι είχε την τιμητική της και αυτός είναι ένας ακόμα λόγος της παρουσίας αρκετών ναών που φέρουν το όνομά της.

Παρακάτω θα δούμε και τις τέσσερις εκκλησίες της Αγίας Παρασκευής, τρεις εκ των οποίων είναι κτισμένες στην Πάρνηθα, στην Πηγή της Φυλής και στις θέσεις Ρουμάνι και Μπόρσι, αλλά και εκείνη που βρίσκεται στο κέντρο της Χασιάς, δίπλα από τον Μητροπολιτικό ναό Κοιμήσεως της Θεοτόκου.

Κέντρο Φυλής

Η μοναδική αφιερωμένη στην Αγία Παρασκευή εκκλησία που βρίσκεται εντός του οικιστικού ιστού της Χασιάς. Είναι χτισμένη ακριβώς απέναντι από τους δύο ναούς της Κοιμήσεως της Θεοτόκου, στην κεντρική πλατεία. Πρόκειται για μια πανέμορφη βασιλική χτισμένη στα μέσα του 19ου αιώνα, η οποία αποτελεί ένα από τα πλέον σημαντικά θρησκευτικά μνημεία της Φυλής. Βέβαια, η αρχική μορφή του ναού δεν έχει διατηρηθεί, καθώς κατά καιρούς έχει δεχθεί διάφορες παρεμβάσεις. Το 1997 η εκκλησία επενδύθηκε εξωτερικά με πέτρα και αυτή την όψη διατηρεί ως σήμερα και χωρίς καμία αμφιβολία αυτή η ξεχωριστή και συνάμα εντυπωσιακή της μορφή αποτελεί σημείο αναφοράς για το κέντρο της Χασιάς.

Πηγή Φυλής

Η μια από τις τρεις εκκλησίες της Αγίας Παρασκευής που είναι κτισμένες στο βουνό, βρίσκεται δίπλα από την Πηγή της Φυλής. Πρόκειται για μια μεταβυζαντινή μονόκλιτη καμαροσκεπής βασιλική. Η περιοχή αυτή που βρίσκεται κοντά στο Φρούριο της Φυλής, θεωρείται ότι είχε κατοικηθεί από την αρχαία, ως και τη βυζαντινή εποχή. Μάλιστα, στο σημείο γύρω από την Πηγή κατά την περίοδο της Τουρκοκρατίας υπήρχαν πολλά χάνια, ή αλλιώς πανδοχεία, τα οποία φιλοξενούσαν τους ταξιδιώτες που κατευθύνονταν από την Αττική προς τη Βοιωτία ή το αντίστροφο.

Σε απόσταση πολύ κοντινή από την εκκλησία, βρέθηκαν ερείπια αρχαίων κατοικιών, και διάφορα οικιακά σκεύη όπως πιθάρια από τη ρωμαϊκή και τη βυζαντινή περίοδο. Φυσικά, είναι γνωστό πως η περιοχή εκείνη κατά την αρχαιότητα είχε χρησιμοποιηθεί από τον στρατηγό Θρασύβουλο ως ορμητήριο, λόγω της ύπαρξης του φρουρίου.

Ρουμάνι

Στην περιοχή Ρουμάνι, κοντά στην Πηγή Κατσίγιαννη, βρίσκεται η δεύτερη εκκλησία της Αγίας Παρασκευής που βρίσκεται εκτός οικιστικού ιστού. Είναι κτισμένη πάνω στα ερείπια αρχαίου ναού, ενώ θεωρείται ότι τα υλικά που χρησιμοποιήθηκαν για την κατασκευή της, προέρχονται από αυτόν το ναό. Στην είσοδο της εκκλησίας -η οποία διατηρείται ακόμη και σήμερα επισκευασμένη πρόχειρα με τσιμεντόλιθους από ευσεβείς κατοίκους της περιοχής- διασώζονται δυο κιονόκρανα. Οι ανασκαφές που κατά καιρούς έχουν γίνει στην περιοχή και τα αρχαιολογικά ευρήματα στα ερείπια του βυζαντινού οικισμού «Παλαιοχώρι» έχουν αναδείξει την ιστορικότητα του σημείου και καταδεικνύουν την έντονη παρουσία κόσμου, ο οποίος κατέφευγε εκεί όταν εμφανίζονταν διάφορες επιδημίες και λοιμικές ασθένειες.

Αξίζει να αναφερθεί πως ο Γερμανός χαρτογράφος και τοπογράφος Γιόχαν Άουγκουστ Κάουπερτ, ο οποίος κατά τη δεκαετία του 1870 εργάστηκε για την χαρτογράφηση της Αθήνας και της Αττικής, χαρακτηρίζει την εν λόγω εκκλησία ως «ερειπωμένο ναό του Αγίου Νικολάου».

Μπόρσι

Ακόμα ένα εκκλησάκι αφιερωμένο στην Αγία Παρασκευή, είναι αυτό που βρίσκεται στη θέση Μπόρσι. Σε αντίθεση με τις εκκλησιές της Αγίας Παρασκευής στην Πηγή και στο Ρουμάνι, στο Μπόρσι η πηγή βρίσκεται σε μεγαλύτερη απόσταση. Το ερημοκλήσι στο Μπόρσι είναι ένας παλιός ναός χωρίς αγιογραφίες, ενώ ακριβώς δίπλα υπάρχει ένα κτίσμα το οποίο κατά καιρούς χρησιμοποιήθηκε τόσο ως κατοικία ιερέων, αλλά και ως καταφύγιο. Όπως και στο Ρουμάνι, ιστορικά ευρήματα έχουν αποδείξει την παρουσία οικισμού, ο οποίος τοποθετείται χρονολογικά στην αρχαία εποχή.

spot_img
spot_img
spot_img
spot_img
spot_img

παρομοια αρθρα

Σε κλίμα κατάνυξης ο Εσπερινός της Αγάπης στην Iερά Μονή Αγίου Κυπριανού και Ιουστίνης Φυλής

Σε κλίμα βαθιάς κατάνυξης και εορταστικής μεγαλοπρέπειας τελέστηκε ανήμερα του Πάσχα, το απόγευμα της Κυριακής 5 Μαΐου 2024...

Ανάσταση στον Ιερό Ναό Κοιμήσεως Θεοτόκου στη Φυλή

Από τον εφημέριο του Ιερού Ναού Κοιμήσεως Θεοτόκου στην Δημοτική Κοινότητα Φυλής, παπά Δημήτρη Παναγακόπουλο, άκουσε το «Χριστός...